Jak Lasowszczyzna długa i szeroka

Cze 2, 2017 | W kącie Polski | 0 komentarzy

Jak Lasowszczyzna długa i szeroka, tak wierzenia i zabobony liczne rozkwitały na jej ziemiach. Trzeba wiedzieć, że wiosna jest to pora roku, która w sercach Lasowiaków miała szczególne miejsce.

Wiosenne porządki. Odbywały się przed świętami, z domu trzeba było wygnać różne zarazy i choroby. W zależności od stopnia majętności bielono ściany,  wymieniano bibułowe kwiaty, które były dookoła obrazów, szorowano podłogi. Po zimie zdejmowali gacie (hehe). Dom na zimę był gacowany, czyli tak po naszemu ocieplany np. pyrzem, ziołami czy gałązkami i na wiosnę trzeba było to zdjąć, czyli zdjąć gacie J Uzupełniali braki w strzesze, a w biedinejszych domach wyrównywali klepisko. Wymieniali słomę w siennikach, czyszczono piece i kominy, gospodynie myły wszystkie garnki. Przed świętami wszystko skupiało się na porządkach domu i obejścia.

Wiosną ziemia szykowała się do porodu, po zimowym zastoju. Dlatego też nie wolno było wbijać w nią kołków ani też kopać dołów – działania te raniły brzemienną, przez co mogła wydać pokraczne dzieci.  Demony wodne pilnowały  rzek, jezior i stawów, nie pozwalając ludziom korzystać ze zbiorników. Dopiero podczas letniego przesilenia wynosiły się niepocieszone, a ludzie znów mogli bezpiecznie korzystać z wody.

Skoro jednak wiosna oznaczała brzemienność ziemi, oczywistym jest, że symbolizowała również początek, nowy cykl,  narodziny. Lasowiacy więc wiele uwagi poświęcali rzeczom, które działy się po raz pierwszy. Pierwszy bocian, pierwsze grzmoty i burza.  Przywiązani byli też do okresu Wielkiego Postu, Świąt Zmartwychwstania i szeregu innych dni które składały się na to. Skoro wszystko pierwsze było  ważne i istotne to nawet z pierwszym wypasem bydła, które odbywało się już po świętach wiązało się wiele czynności. W  tym dniu oczyszczano stajnie i bydło co miało zapobiec chorobom ludzi i zwierząt, a także zabezpieczyć bydło przed wilkami. Przepędzano nawet bydło przez ogniska rozniecane ze słomy i siana. Po co? Po to żeby zapobiegać chorobom ludzi i zwierząt w gospodarstwie. Po Świech zaczynała się praca w polu, wychodzili z zacisza domowego i sadzili ziemniaki, siali zborza. Był to trudny okres bo nazywany biedą na przednówku, ponieważ zapasy powoli się kończy, a nic nowego nie miało czasu wydać plonu.

„Na świętego Marka ostatnia siewu miarka” czyli 25 kwietnia symbolizował koniec wiosny gospodarczej do tego czas wszelkie siewy powinny być ukończone. Symbolika wody, w różnych regionach interpretowana różnie: „Nie ma deszczu w święty Marek, będzie ziemia jak ten skwarek” lub jeśli tego dnia pada deszcz to w lecie będzie susza i źródła „pójdą w głąb”.

Maj pora intensywnie rozwijającej się przyrody, z czym wiązały się też liczne zaloty pod kapliczką po majówkach. Po odśpiewanej litanii młodzież się odprowadzała się do domów i tak codziennie. Bywało też i tak, że matki razem ze swoimi córkami chodziły pod kapliczkę i przystrajały ją kwiatami i gałązkami. Kiedy już się tak odprowadzali to i zakochiwali się, w majowym okresie dziewczęta dostawały majówki czy inaczej „wiuchy”, była to dość wysoka jodełka, którą kawaler stawiał pod domem wybranki, było to w sumie równoznaczne z oświadczynami, a dziewczyna od razu była wyróżniona w całej wsi. Jeśli była bogata to taką majówkę miała pewną, bo kawalerów ciągnął jej posag, jeśli była biedna to musiała słynąć z urody skoro ktoś ją obdarowała drzewkiem.  Kawaler też nie mógbyć byle jaki musiał być po wojsku, bo tylko taki mógł się żenić. Morał z tego taki: panowie, do wojska najpierw, a później starać się o względy.

~lasowiaczka

 

 

Jadzia Czachor

Jadzia Czachor

Autor

Diecezjalny Dzień Młodzieży w Rzeszowie

Duszpasterstwo Młodzieży Diecezji Rzeszowskiej zaprasza na Diecezjalny Dzień...
Więcej...

LEDNICA – wyjazd młodzieży z diecezji rzeszowskiej

LSO - KSM - OAZA - RAM czyli Duszpasterstwo Młodzieży Diecezji Rzeszowskiej...
Więcej...

Europejskie spotkanie młodych TAIZE

Duszpasterstwo młodzieży organizuje wyjazd do Turynu na Europejskie spotkanie...
Więcej...

XXXVI Światowy Dzień Młodzieży

Duszpasterstwo Młodzieży zaprasza do udziału i zaproszenia młodzieży z parafii...
Więcej...

XXIV Pielgrzymka maturzystów na Jasną Górę

„Mamo! Stajemy przed Tobą i prosimy o autentyczność życia, radość i mądrość....
Więcej...

Franciszek radzi:

Módlmy się za wszystkie ofiary ludobójstwa i dołóżmy starań, aby tej zbrodni nigdy już na świecie nie popełniano.

Franciszek radzi:

Uczmy się od Najświętszej Maryi Panny mieć serce pokorne i zdolne przyjąć dary Boże.

Franciszek radzi:

Kościół nie wzrasta przez prozelityzm, ale przez przyciąganie.
Prozelityzm?

Franciszek radzi:

Jezus nadał sens mojemu pobytowi tu na ziemi i daje mi nadzieję na życie przyszłe.

Franciszek radzi:

Jezus uczy skupiać się zawsze na tym, co istotne, i przyjmować odpowiedzialnie otrzymaną misję.

Franciszek radzi:

Adwent to czas przygotowania naszych serc na przyjęcie Chrystusa Zbawiciela, który jest naszą nadzieją.

Franciszek radzi:

Adwent to czas przygotowania naszych serc na przyjęcie Chrystusa Zbawiciela, który jest naszą nadzieją.

Franciszek radzi:

Wszyscy zostaliśmy wezwani, aby wyjść na świat jako misjonarze, niosąc wszystkim ludziom i każdemu środowisku orędzie Bożej miłości.

Franciszek radzi:

Wszyscy zostaliśmy wezwani, aby wyjść na świat jako misjonarze, niosąc wszystkim ludziom i każdemu środowisku orędzie Bożej miłości.

Franciszek radzi:

Miłosierdzie nie jest jakąś dygresją w życiu Kościoła, ale stanowi samo jego życie i czyni Ewangelię namacalną.

Franciszek radzi:

Aby spotkać drugiego, należy wyjść z własnych ograniczeń. Jeśli tego nie uczynimy, także my, chrześcijanie, zarazimy się podziałami.

Franciszek radzi:

Wielki Post zachęca nas usilnie do nawrócenia: jesteśmy wezwani, by powrócić do Boga całym sercem.

Franciszek radzi:

Post nie jest tylko odmawianiem sobie chleba. Jest także dzieleniem się nim z głodnymi.

Każda z nas jest urzekająca…

Ta recenzja będzie skierowana w szczególności do pań. Będzie o kobiecym sercu, charakterze i pragnieniach. Jak sam opis książki sugeruje - o odkrywaniu tajemnic kobiecej duszy. John Eldredge i jego książka „Dzikie serce” jest tak znana i wszechobecna we wszystkich...
Więcej...

Co byś wybrał?

Gdyby przed Twoim przyjściem na świat ktoś zapytał Cię, czy chcesz tu być te kilkadziesiąt lat, przeżyć dużo dobrych, ale też i sporo trudnych momentów, to zdecydowałbyś się na życie, czy podziękował za tę przyjemność? Na początku „Dziewczyny z Pomarańczami” nie...
Więcej...

Orędzie Papieża Franciszka na XXXII Światowy Dzień Młodzieży

„Wielkie rzeczy uczynił mi Wszechmocny” (Łk 1,49) Drodzy młodzi, Ponownie jesteśmy w drodze, po naszym wspaniałym spotkaniu w Krakowie, gdzie obchodziliśmy 31. Światowy Dzień Młodzieży oraz Jubileusz Młodzieży, w ramach Roku Świętego Miłosierdzia. Pozwoliliśmy się...
Więcej...

Oda do ekscentryczności

Nie czekaj na starość, żeby ubierać się na fioletowo! Ci na początku i na końcu drogi wiedzą najlepiej jak żyć... Albo za młodzi by się przejmować albo na tyle starzy, by mieć już wszystko w nosie. Życie jest zbyt krótkie by nieustannie trzymać fason! Któż by to...
Więcej...

Wezwanie papieża Franciszka do modlitwy

[apss_share] Módlmy się za wszystkie ofiary ludobójstwa i dołóżmy starań, aby tej zbrodni nigdy już na świecie nie popełniano.Uczmy się od Najświętszej Maryi Panny mieć serce pokorne i zdolne przyjąć dary Boże.Kościół nie wzrasta przez prozelityzm, ale przez...
Więcej...